PODSTAWY IMMUNOLOGII

Immunologia (łae.: immunitas) jest nauką o odporności. Definicja ta powstała z doświadczeń wieku XIX i odnosiła się do odporności w chorobach zakaźnych, którymi interesowali się ówcześni immunolodzy: Jenner, Pasteur, Ehrlich, Behring, Mieczników i inni. W XX w. immunologia poczyniła ogromne postępy. Oprócz zagadnień diagnostycznych, praktycznie potrzebnych, opracowano teoretyczne, genetyczne i biochemiczne podstawy mechanizmów immunologicznych. Tacy uczeni, jak Landsteiner, Hirszfeld, Pauling, Haurowitz, Richet, Burnet, Edelman i Porter przyczynili się do zrozumienia, że odporność w chorobach zakaźnych jest tylko fragmentem immunologii i że zasadniczą funkcją układu odpornościowego jest zdolność rozpoznawania te-go co własne (seZjf) i odrzucenie tego co obce (non self), nawet własnych zmutowanych struktur. Rozszerzyła się więc immunologia o nowe działy takie jak: 1) i m – munopatologię, która zajmuje się zaburzeniami mechanizmów immunologicznych (chorobami wynikającymi z niedoboru lub nawet nadmiaru immunologicznego), 2) immunoprofilaktykę, np. zastosowanie immunoglobuliny anty-Rh(D) u kobiet ciężarnych, u których zachodzi konflikt Rh„ 3) immunologię nowotworów (możliwość wczesnej diagnostyki), 4) immunologię transplantacyjną (zrozumienie, że u podstaw odrzucania przeszczepów leżą mechanizmy immunologiczne), 5) immunoterapię (możliwość wpływu na odczyny immunologiczne przez stosowanie środków immunosupresyj- nych).

Read the rest of this entry »

Sposoby i drogi przenoszenia się zarazków

Wrotami zakażenia mogą być błony śluzowe wyścielające nos, usta, pochwę, odbyt, cewkę moczową, a także oczy, i uszkodzona lub nawet nie uszkodzona skóra.

Sposoby i drogi przenoszenia się zarazków w organizmie Drobnoustroje, które wniknęły do makroorganizmu i tam się osiedliły, mogą się rozprzestrzeniać następująco:

-1. Przez ciągłość (per continuitatem). 2. Przez styczność (per contiguitatem) drobnoustroje rozmnażające się wewnątrzkomórkowo (wirusy, riketsje) uwalniają się przez uszkodzenie lub martwicę ścian komórki i mogą zakazić następne komórki.

Read the rest of this entry »

W terapii nowotworowej

Do zniszczenia komórki nowotworowej potrzebny jest jeden lub kilka limfocytów. Ponieważ dynamika proliferacji komórek nowotworowych jest bardzo szybka, limfocyty nie nadążają z ich unieszkodliwieniem. Na skuteczne działanie immunologiczne można więc liczyć tylko .w przypadku usunięcia guza i pozostawienia mechanizmom immunologicznym zwalczenia niewielkich pozostałości.

Read the rest of this entry »

Antygeny swoiste

-3. Antygeny swoiste dla poszczególnych nowotworów indukowanych środkami chemicznymi. Wszystkie antygeny wywołują odpowiedź humoralną lub komórkową. Humoralna polega na pojawieniu się przeciwciał cytotoksycznych, które przyłączają komplement i w efekcie powodują lizę komórek nowotworowych. Przeważnie jednak krążące przeciwciała nie spełniają roli obronnej, ale przyczyniają się nawet do „ułatwienia” nowotworom proliferacji. Stąd ich nazwa „przeciwciała ułatwiające” (enhancing anti- bodies).

Read the rest of this entry »

Odchylenia od przeciętnej optymalnej temperatury

-3. Od izotonii, izojonii (pH) i potencjału oksydoredukcyjnego (Eh) środowiska. W razie zmiany któregokolwiek z wymienionych czynników enzym nie działa lub działa w sposób niefizjologiczny.

-4. Od temperatury środowiska, a więc i komórki. Odchylenia od przeciętnej optymalnej temperatury są powodem zahamowania lub nienormalnego działania enzymów.

Read the rest of this entry »

Nieswoista odporność humoralna.

a. W surowicy krwi ludzkiej znajdują się tzw. naturalne prze-ciwciała nieobecne po urodzeniu, ale stwierdzone już we wczesnym dzieciństwie. Pochodzenie ich nie jest wyjaśnione. Przypuszcza się, że pojawiają się one jako następstwo zetknięcia się z antygenem w bardzo wczesnym okresie życia lub jako reakcja na antygeny bakteryjne przedostające się z przewodu pokarmowego (bogata flora bakteryjna jelita grubego). Aktywność naturalnych przeciwciał w niszczeniu bakterii jest różna u różnych gatunków zwierząt. Działają one najskuteczniej na bakterie Gram-ujemne. Do przeciwciał naturalnych należą również izoprze- ciwciała w płynach ustrojowych, reagujące z antygenem krwinek czer-wonych.

Read the rest of this entry »

Niektóre gatunki bakterii

odżywcze lub, gdy działają na nie silne środki przeciwbakteryjne, na przykład antybiotyki. Formy kuliste przybierają kształt olbrzymich kul, formy cylindryczne nabrzmiewają lub upodobniają się do nici, formy spiralne rozprostowują się, pęcznieją, powstają zgrubienia i fragmentacja komórek. Po przesianiu na nowe pożywki lub po zakażeniu wrażliwego organizmu bakterie przybierają szybko swój charakterystyczny kształt i wielkość.

Read the rest of this entry »

Limfocyty T

Limfocyty T mogą transformować się w limfoblasty pod wpływem nieswoistego stymulatora fitohemaglutyniny, a limfocyty B – pod wpływem lipopolisacharydów bakterii. Test transformacji blastycznej wykonywany in vitro służy do oceny stanu odporności komórkowej badanego osobnika.

Komórki efektorowe limfocytów T, które biorą udział w reakcjach komórkowej odporności, atakują bezpośrednio antygen i doprowadzają do jego zniszczenia (np. transplantat). Nazwano je dlatego komórkami zabijającymi – (killer).

Read the rest of this entry »

Pochodne furanu

-6. Pochodne furanu. Mechanizm działania pochodnych tego związku polega na zaburzeniu cyklu przemian oksydoredukcyjnych w komórce. Związki te wchodzą w ciągi metaboliczne na miejsce cytochromu C. Do

odkażania śluzówek i ran używane są nitrofurazon, furazolidon i furadan- tyna. 7. Barwniki. Barwniki łączą się ze składnikami lipoproteinowymi proto- plazmy komórki lub denaturują białka. Zależnie od budowy chemicznej jedne barwniki silniej działają na bakterie Gram-dodatnie, inne na bakterie Gram-ujemne. Używane są one do odkażania śluzówek, ran, nie uszkodzonej skóry, a w mikrobiologii dodawane są do pożywek, jako czynniki hamujące wzrost niektórych bakterii. Najczęściej stosowane są: fiolet krystaliczny (pioktanina), błękit metylenowy, zieleń brylantowa i malachitowa oraz pochodne akrydyny: etakrydyna (Rivanolum) i trypa- flawina.

Read the rest of this entry »

Obrzęk

Obrzęk powoduje zwężenie naczyń chłonnych tak, że fagocyty z krwi oraz substancje obronne ustroju dostają się łatwo do miejsca zakażenia przez rozszerzone naczynia krwionośne, natomiast trujące produkty i bakterie mają utrudniony odpływ przez zwężone naczynia chłonne.

Płyn zawarty w obrzęku rozcieńcza jady, bakterie zaś zostają pochłonięte przez leukocyty. Odbywa się intensywny proces fagocytozy (pochłaniania) czy pinocytozy, zależnie od charakteru obcego elementu.

Read the rest of this entry »