Mutacje spontaniczne

Mutacjami spontanicznymi nazywamy zmiany pojawiające się w informacji genetycznej, niezależnie od działania środowiska zewnętrznego. Prawdopodobnie szereg spostrzeganych mutacji spontanicznych pojawia się na skutek działania endogennych metabolitów komórki, albo także (jak twierdzą niektórzy badacze) pod wpływem działania promieni kosmicznych.

Aktualne środowisko, w którym żyją bakterie, działa selekcyjnie. Te mutanty (komórki), które mają aparat genetyczny, a więc i biochemiczny najbardziej przystosowany do działania jednego czynnika (np. szkodliwego związku chemicznego) albo kilku czynników (np. dodatkowo jeszcze hipotonii), przeżywają w takim środowisku i dają początek nowej populacji. Może to być populacja bakterii opornych na działanie szkodliwego związku chemicznego lub populacja zdolna do wykorzystywania większych stężeń cukru lub innego związku organicznego. Odmianotwórcza rola środowiska znana jest także w świecie zwierząt i roślin. Należy jednak pamiętać, że bezkierunkowe zmiany zachodzą w genach, a środo

wisko niejako wybiera i pozwala przetrwać komórkom (osobnikom) najbardziej do niego przystosowanym. Spontanicznie pojawiające się mutanty mogą mieć dla człowieka korzystne albo niekorzystne znaczenie. Do korzystnych można zaliczyć mutanty grzybów wytwarzających znacznie więcej antybiotyku w 1 ml podłoża niż szczep wyjściowy. Do niekorzystnych zalicza się mutanty bakterii opornych na działanie leków, a szczególnie antybiotyków, np. oporne odmiany prątków gruźlicy na działanie streptomycyny, albo np. gronkow- ce oporne na działanie szeregu antybiotyków.

Leave a Reply